4. 抽象工厂(Abstract Factory)
意图
提供一个接口,用于创建相关的对象家族。
类图
抽象工厂模式创建的是对象家族,也就是多种相关的产品,并且要配套使用。例如一个同时支持 MySQL 和 PostgreSQL 的数据访问层,连接对象和生成分页 SQL 的方言对象必须来自同一种数据库,MySQL 的连接配上 PostgreSQL 的方言就会出错。而工厂方法模式只负责创建一种产品,这和抽象工厂模式有很大不同。
抽象工厂模式用到了工厂方法模式来创建单一对象,AbstractFactory 中的 createProductA() 和 createProductB() 方法都是让子类来实现,这两个方法单独来看就是在创建一个对象,这符合工厂方法模式的定义。
家族的约束由具体工厂保证:ConcreteFactory1 只生产 ProductA1 和 ProductB1,ConcreteFactory2 只生产 ProductA2 和 ProductB2。Client 选定一个工厂以后,拿到的 A 和 B 一定配套;换一个工厂,就整体换成另一套产品。新增一个产品族只需新增一个具体工厂;新增一种产品(例如 ProductC)则要修改 AbstractFactory 和所有具体工厂。
从高层次来看,抽象工厂使用了组合,即 Client 组合了 AbstractFactory,而工厂方法模式使用了继承。
实现
public class AbstractProductA {
}
public class AbstractProductB {
}
public class ProductA1 extends AbstractProductA {
}
public class ProductA2 extends AbstractProductA {
}
public class ProductB1 extends AbstractProductB {
}
public class ProductB2 extends AbstractProductB {
}
public abstract class AbstractFactory {
abstract AbstractProductA createProductA();
abstract AbstractProductB createProductB();
}
public class ConcreteFactory1 extends AbstractFactory {
AbstractProductA createProductA() {
return new ProductA1();
}
AbstractProductB createProductB() {
return new ProductB1();
}
}
public class ConcreteFactory2 extends AbstractFactory {
AbstractProductA createProductA() {
return new ProductA2();
}
AbstractProductB createProductB() {
return new ProductB2();
}
}
public class Client {
public static void main(String[] args) {
AbstractFactory abstractFactory = new ConcreteFactory1();
AbstractProductA productA = abstractFactory.createProductA();
AbstractProductB productB = abstractFactory.createProductB();
// do something with productA and productB
}
}
JDK 中的应用
- javax.xml.parsers.DocumentBuilderFactory
- javax.xml.transform.TransformerFactory
- javax.xml.xpath.XPathFactory
参考资料
- 弗里曼. Head First 设计模式 [M]. 中国电力出版社, 2007.
- Gamma E. 设计模式:可复用面向对象软件的基础 [M]. 机械工业出版社, 2007.